Piątek, 18 maja 2012r. Alicji, Edwina, Eryka
 Szukaj
FACEBOOK RSS EMAIL Strona główna
Planeta Kobiet

Magdalena Abakanowicz – królowa imperium wyobraźni przestrzennej

Magdalena Abakanowicz, światowej sławy polska rzeźbiarka ur. w 1930 r. w Falentach pod Warszawą, ukończyła w czerwcu tego roku 80 lat życia. Jubilatce redakcja składa najserdeczniejsze życzenia dalszej owocnej pracy artystycznej i 100 lat życia z uśmiechem na twarzy.
Pani Profesor Magdalena Abakanowicz jest niekwestionowaną ikoną polskiej i światowej sztuki, królową imperium wyobraźni przestrzennej, ambasadorką sławiącą polską kulturę współczesną w świecie.

Początkowo zajmowała się malarstwem, by następnie przejść do przestrzennej wypowiedzi w formie miękkiej tkaniny artystycznej kreowanej rzeźbiarsko. Jej abakany budziły podziw w świecie i stały się jej wizytówką. Złoty medal na Biennale w Sao Paulo stał się jej biletem do oszałamiającej międzynarodowej kariery. Chcielibyśmy przypomnieć naszym czytelniczkom mniej znany, ale niezwykle ambitny, paryski projekt artystki zatytułowany Vertical Green.

W 1991 r. Magdalena Abakanowicz wzięła udział w konkursie urbanistycznym, którego celem było przedstawienie propozycji przedłużenia tzw. Wielkiej Osi Paryża przecinającej miasto od strony Luwru przez Pola Elizejskie i Łuk Triumfalny aż do dzielnicy La Defense.

Wspominając okres pracy nad projektem artystka zwraca uwagę, iż przyjechała do Paryża zaproszona na konkurs Apel o idee na temat przedłużenia Wielkiej Osi. Penetrując z architektami tkankę miejską, która miała zostać poddana transformacji, Abakanowicz dostrzegła niebywale zapuszczony obszar, chaos architektoniczny, brak harmonii i wizji przemyślanej struktury porządkującej tę przestrzeń.

W rozmowach francuscy organizatorzy konkursu zwracali uwagę bardzo często na dominujące problemy mikro skali: stacje metra, kolej, most, itp., bez wątpienia istotne z punktu widzenia funkcji wielkiej tkanki miejskiej.

Penetrując coraz głębiej tego rodzaju detale Magdalena Abakanowicz w pewnym momencie uświadomiła sobie, że tak naprawdę nie jest to jej problem, jako artystki. Doszła do wniosku, że problemem, który powinna podjąć, będzie próba znalezienia odpowiedzi na pytanie, jak z tego potwornego bałaganu, który widziała skonstruować całość.

Zasadnicze pytanie, które sobie postawiła było pytaniem o ideę harmonii. Wydaje się, iż praca artystki koncentrowała się wokół określenia się przez nią po stronie harmonii przez podobieństwo bądź przez kontrast.

Jeżeli mówimy o harmonii, to od razu narzuca się pytanie – „harmonia czego z czym”? Śledząc refleksję artystki zauważamy, że typ myślenia obrany przez nią podczas pracy nad omawianym projektem, nazwanym Vertical Green, wykracza daleko poza problematykę ograniczoną do operowania wyłącznie bryłą i przestrzenią.

Jej propozycja wykracza poza „zabawę formą” a wchodzi głęboko w treści antropologiczne. Projekt M. Abakanowicz ujawnia w jej przemyśleniach określoną koncepcję człowieka i natury. Architektura, urbanistyka przez nią proponowane stają się językiem wypowiedzi dla treści filozoficznych.

W jej pracy odnajdujemy zarówno samodzielne myśli jak i recepcję klasycznych dla filozofii nurtów myślenia. Porusza ona kluczowe problemy filozoficzne. Wydaje się, iż zajęta jest głównie próbą stworzenia w oparciu o koncepcję „architektury arborealnej” nowego języka wypowiedzi plastycznej, w której wyrazić pragnie swą stanowczą postawę etyczną wobec społecznego kryzysu świadomości ekologicznej.

Podobnie jak Abakanowicz, w znakomitej większości twórcy sztuki dnia dzisiejszego wchodzą w obszar filozofii w ten sposób, że świadczą swymi dziełami czy działaniami o przyjętej postawie filozoficznej bądź też przekazują swoją filozoficzną refleksję o człowieku i świecie.

Koncepcja Magdaleny Abakanowicz zakłada powstanie alei wyznaczonej szeregiem wysokich na 80 m budynków mieszkalnych przypominających swą formą gigantycznych rozmiarów drzewa. Jest to zatem propozycja wywodząca się z nurtu architektury organicznej, odległa „kubistycznym” formom zapisywania przestrzeni miejskiej, zabudowywanej przede wszystkim w oparciu o geometrię linii i kątów prostych.

W geometrycznie martwą strukturę porozrzucanych „klocków Lego” Abakanowicz wpisuje zwielokrotnioną formę żyjącego domu – drzewa, wprowadzając tym samym porządkujący rytm i harmonię w chaotyczną przestrzeń fragmentu miasta. Początek alei zaprojektowanej przez Magdalenę Abakanowicz daje ekspozycja struktury zbudowanej z dwóch zespolonych drzew-domów.

Swym aktem twórczym artystka odwołuje nas prawdopodobnie do bardzo głębokiej interpretacji poprzez symbolikę obrazu drzewa obecną w tradycji kulturowej. Biblia mówi o dwóch drzewach w raju, które odnosi się do dwóch różnych sfer w boskiej dziedzinie. Drzewo życia utożsamiano z Torą pisaną, a drzewo poznania dobra i zła identyfikowano z Torą ustną.

Projekt dzieli się na ekspozycję z pierwszym tematem, który buduje zespół dwóch drzew oraz ekspozycję z drugim tematem, który buduje seria form drzewiastych rozłożonych w rzucie alei. Pomiędzy tymi tematami rozwija się niemalże muzyczny dialog formalny. Widać tutaj wyraźne odniesienia do budowy kompozycji muzycznej. Powtórzenie pojawia się w tej kompozycji jako element konstrukcyjny.

Warto zwrócić uwagę na znaczenie wzajemnych stosunków między formami serii i ich transpozycjami nadającymi projektowi jedność. Pary serii form drzewiastych zawierają walory strukturalne. To czego Abakanowicz dokonała w architekturze epokowym projektem Vertical Green nawiązuje w sposobie myślenia do okresu renesansu.

W tym bowiem historycznym okresie czasu nastąpiła gruntowna zmiana w traktowaniu przez ludzi świata materialnego i własnej w nim pozycji. Zmiana ta spowodowała w plastyce pełne ukształtowanie się zjawiska aktualnego po dzień dzisiejszy: dialogu plastyki z naturą.

Byłoby jednak błędem przypuszczać, że pod pojęciem natury artyści renesansowi rozumieli tylko otaczającą człowieka i doznawaną zmysłami rzeczywistość. Obok tego rozumienia natury, które można by określić jako bierne, istniało też czynne, pojmujące naturę jako żywą siłę kierującą życiem ludzi, zwierząt i roślin, podobnie jak powstaniem dzieł sztuki.

Rozróżnienie to sięga filozofii greckiej, w której np. Anaksagoras, Demokryt i Arystoteles pojmowali naturę w sensie biernym, a Anaksymander w sensie czynnym. W średniowieczu to pierwsze pojęcie natury otrzymało nazwę natura naturata (natura stworzona), a to drugie – natura naturans (natura tworząca).

Swoim projektem Magdalena Abakanowicz wpisuje się w ekofilozofię. Jej intencją jest niewątpliwie dążenie do poprawy stanu środowiska mieszkaniowego w dzielnicach śródmiejskich i na obrzeżach wielkich miast. Innym wątkiem interpretacyjnym może być genialne dokonanie owym „zabiegiem na idei drzewa” odwołania się przez artystkę do koncepcji tzw. Ogrodu francuskiego w estetyce parkowej, polegającej na strzyżeniu drzew w geometryczne formy architektoniczne.

Natura staje się wówczas architekturą. Abakanowicz dokonuje bardzo inteligentnej wolty. W jej „wydaniu” architektura staje się naturą. Nobilituje tym samy pozycję architekta. Z naśladowcy natury staje się on jej kreatorem. Sytuuje się zatem wyżej w hierarchii w stosunku do zajmowanej uprzednio pozycji.

Wydaje się, iż poddany przez nas refleksji projekt wybitnej, światowej klasy artystki, pozwala potwierdzić hipotezę mówiącą o tym, że architektura oprócz swojej oczywistej funkcji użytkowej może być także językiem ekspozycji treści filozoficznych. Wypowiadający się za pomocą tego języka architekci i inwestorzy odwołują się do uniwersalnych znaków, symboli i treści kultury ludzkiej.

Nowoczesne budownictwo miejskie wypycha przyrodę ponad dopuszczalną miarę poza granice tradycyjnie pojętych miast. Dotyczy to przede wszystkim gęsto zaludnionych dzielnic śródmiejskich, w których bardzo silnie odczuwa się brak kontaktu z naturą.

Miasta stanowią aglomerację martwych materiałów, takich jak beton, stal, szkło, asfalt. Materiały te nie biorą udziału w żadnym obiegu ekologicznym. Pozostałości naturalnej zieleni są zbyt ubogie, aby mogły mieć jakieś istotne znaczenie z punktu widzenia środowiska naturalnego człowieka.

Ten problem podejmuje swoją koncepcją architektury arborealnej Magdalena Abakanowicz. Jest to niewątpliwie architektura komunikująca istotne treści z obszaru ekofilozofii, jednocześnie wpisująca się w nurt europejskiej i światowej tradycji kulturowej. Forma wypowiedzi artystki tworzy charakterystyczny, rozpoznawalny język.

Budowle domy-drzewa nawiązują do prezentowanych na wielu światowych wystawach rzeźb-drzew jej autorstwa. W projekcie Vertical Green artystka krąży wokół idei miasta ogrodu Ebenezera Howarda, angielskiego urbanisty żyjącego w latach 1850-1928, który wywarł znaczący wpływ na współczesną urbanistykę.

Fakt, że zwycięski konkursowy projekt Abakanowicz do dzisiaj nie został zrealizowany nasuwa odpowiedź na pytanie brzmiące następująco: Projekt Vertical Green Magdaleny Abakanowicz – Miasto Ogród czy utopia? Chyba jednak utopia, choć trudno taką odpowiedź zaakceptować.



Jerzy Walkowiak
Oceń ten artykuł:  1 pkt 2 pkt 3 pkt 4 pkt 5 pkt    Aktualna ocena: 5,00
 
Wyślij e-mail rekomendujący ten artykuł
E-mail adresata
 
 
Magdalena Abakanowicz – królowa imperium wyobraźni przestrzennej
Magdalena Abakanowicz, światowej sławy polska rzeźbiarka ur. w 1930 r. w Falentach pod Warszawą, ukończyła w czerwcu tego roku 80 lat życia. Jubilatce redakcja składa najserdeczniejsze życzenia dalszej owocnej pracy artystycznej i 100 lat życia z uśmiechem na twarzy.
Czytaj cały artykuł

 
Twoje Imię i Nazwisko
 
Twój E-mail
 
 
Poleć artykuł
Dodaj swój komentarz do artykułu.
 
Komentarz
Autor
 
Dodaj komentarz

Wasze Komentarze

Magdalen, to niezwykle uprzejme z Pani strony słowa ... Dziękuję :) One są jak smak moczonej w kwiecie lipowym magdalenki Marcela Prousta, czynią mnie tak szczęśliwym ...
Jerzy Walkowiak 2010-12-07 20:29:57
Panie Jurku, bardzo ciekawy artykuł.
Magdalen 2010-11-17 21:04:42


Wszystkie komentarze są własnością ich autorów. Autor ponosi pełną odpowiedzialność za treść wpisu. Jeżeli wynikną z tego konsekwencje prawne, planetakobiet.com.pl może przekazać wszelkie informacje stronom zainteresowanym na temat danego użytkownika oraz pomóc w jego zlokalizowaniu.

Konkursy

Wywiady z gwiazdami

Newsletter

Zapisz się do naszego newslettera

 
zapisz wypisz

Nasza Ankieta

Co najbardziej cenisz w mężczyźnie?

zagłosuj

Polecamy Adresy

Moda   Trendy   Projektanci   Modna w ciąży   Ciekawostki   Porady stylisty   Zdrowie i Uroda   Zdrowie   Uroda   Make-up   Rozmaitości   Kącik kulinarny   Z życia wzięte   Wielki świat   Motoryzacja   Nasze dzieci   Porady   Nasz ślub   Kultura   Muzyka   Kino   Teatr   Książka   Konkursy   Konkurs SMS-owy   Konkurs książkowy   Konkurs muzyczny   Wywiady z gwiazdami   Polityka   
O firmie   Planeta Kobiet   Współpraca   Redakcja   Kontakt
Copyright © 2012 Planeta Kobiet. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Projekt i wykonanie L77 - Strony internetowe Strony internetowe